

Ticaret hayatın ve ekonominin gerçeği. Bir tarafta mal ve eşyalara ihtiyaç duyanlar var var, bir tarafta bunları üretenler, hem üretip hem satanlar veya sadece alıp satanlar var. Her türlüsü elbette ticaret.
Hep söylenir ticaret etik olmalı, ticaret kendi kurallarına uymalı denir. Ticaret kurallarında en kısa haliyle kaliteli mal üretmek, hile yapmamak, müşteriyi zor durumda bırakmamak, malı değerine satmak, fahiş fiyat uygulamamak, malına sahip çıkmak vardır.
Yukarıda saydığımız özellikler aynı zamanda “Ahilik” kurallarıdır. Bu gün ticarette bahsedilen kurallar yüzyıllar öncesinden bize miras kalmıştır.
Tüketici açısından da özlenen ticaret ve alış veriş şekli aslında budur.
Ne yazık ki bir dönem” fırsatçılık” ve “etik değerlere uygun davranmamak”, iyi bir davranış, uyanıklık, iş bilirlik olarak lanse edildiğinden ve bu durum benimsendiğinden dolayı ticarette fırsatçılık öne çıkar olmuş ve işin tuhafı yadırganmamış, kolayca uygulanmıştır.
Bu gün çeşitli sebeplerle kurallara uygun ticaret yeniden özendirilmeye çalışılsa da etik olmayan “fırsatçı ticaret” in bu kadar çabuk yaygınlaşması, uygulanması, benimsenmesi tuhaf değil mi?
İnsanlar doğruya inanıyorlarsa yanlışa karşı dik durabilmeli. En ufak bir yanlış rüzgarında eğilip bükülmemeli. Ne yazık ki bazı kişi ve kurumlarca ticarette her yol mubah sayıldığı için, her türlü oyun oynanıp tüketici kandırılabiliyor.
Gıdadan, otomobil tamirine, tekstilden ilaca, çocuk oyuncak ve sarf malzemelerinden kozmetiğe kadar her türlü hile ve hurda var ne yazık ki. Denetimlerin yeterli olup olmaması önemli değil. Üreten ve satanın da sorumluluğu var.
Trafikte aracınızla giderken trafik kurallarına uymanız için her metrede bir trafik polisi mi bulunması gerekiyor? Sürücü sorumluluğunu ve kuralları bilmek zorunda. Çünkü ehliyet alıyor.
Aslında ticaret yapanlar ticaret odalarına ve meslek odalarına kayıt olurken bir nevi ehliyet alıyorlar. Belki de bu ehliyetin niteliği, içeriği yeniden düşünülüp değişip dönüşmeli, düzenlenmeli, düşünülmeli, bir takım mesleki cezalar ve yaptırımlar konulmalı, varsa uygulanmalı.
Sözün Özü; Ticarette fırsatçılık olmaması, etik kurallara, ahlak kurallarına uygun davranılması için ilgili odaların zaman ayırarak sonuç odaklı çalışma yapması faydalı görünüyor. Tam da yeni seçimler yeni bitiyorken.
Öğr. Gör. Tümay MERCAN
Kocaeli Üniversitesi İletişim Fakültesi Halkla İlişkiler ve Tanıtım Bölümü/ Yönetim Danışmanı
[email protected] Twitter:Tümay Mercan@Tumaymercan / Facebook:Tümay Mercan
RÖPORTAJ
21 Mayıs 2026RÖPORTAJ
21 Mayıs 2026RÖPORTAJ
21 Mayıs 2026GENEL
21 Mayıs 2026SİVİL TOPLUM KURULUŞU
21 Mayıs 2026GENEL
21 Mayıs 2026RÖPORTAJ
21 Mayıs 2026