0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Ticaret, insanların ihtiyaçlarını karşılamak, emeklerini değerlendirmek ve toplumun ekonomik hayatını canlı tutmak için yapılan önemli bir faaliyettir. Ancak ticaret yalnızca mal alıp satmak ve kazanç elde etmekten ibaret değildir. Ticaretin asıl değeri, helal kazanç, dürüstlük, güven ve kul hakkına riayet ile ortaya çıkar.

İslam, çalışmayı ve helal yoldan kazanmayı teşvik eder. Nitekim Kur’an-ı Kerim’de, “Allah alışverişi helal, faizi haram kılmıştır.” (Bakara, 2/275) buyurularak meşru ticaretin önemi belirtilmiştir. Fakat helal bir işin de helal şekilde yapılması gerekir. Hile, aldatma, ölçü ve tartıda eksiltme, yalan yere yemin etme ve insanların ihtiyaçlarını istismar etme, ticaret ahlakına aykırıdır.

Dürüstlük ve Güven

Ticaretin temeli güvendir. Bir esnafın müşterisine doğru bilgi vermesi, malın kusurunu gizlememesi ve verdiği sözü yerine getirmesi, onun ahlakının göstergesidir. Peygamber Efendimiz (s.a.v.), “Bizi aldatan bizden değildir.” buyurarak aldatmanın Müslüman ahlakıyla bağdaşmadığını bildirmiştir.

Dürüst tüccar, kısa vadeli kazanç uğruna itibarını ve vicdanını kaybetmez. Çünkü bilir ki güvenle kazanılan para, hileyle kazanılan paradan daha değerlidir.

Ölçü ve Tartıda Adalet

Kur’an-ı Kerim’de ölçü ve tartıyı doğru yapmaya büyük önem verilmiştir. “Ölçüyü ve tartıyı adaletle tam yapın.” (En‘âm, 6/152) emri, ticarette adaletin esas olduğunu gösterir.

Eksik tartmak, malın kalitesini olduğundan üstün göstermek, bozuk ürünü sağlam diye satmak veya müşterinin bilgisizliğinden yararlanmak, kul hakkına girmektir. Müslüman tüccar, kendisi için istediğini başkası için de istemeli; alışverişte karşı tarafın hakkını gözetmelidir.

Helal Kazanç ve Kul Hakkı

Helal kazanç, yalnızca haram bir maldan uzak durmak değildir. Kazancın elde ediliş şekli de önemlidir. Haksız kazanç, rüşvet, hile, gasp ve aldatma yoluyla elde edilen para, insanın gönül huzurunu ve toplumun güvenini zedeler.

Bir kimsenin hakkını ödemeden elde edilen kazanç, görünüşte çok olsa bile bereketten uzak olabilir. Bu sebeple ticaret yapan kişi, kazancını artırırken Allah’ın rızasını ve insanların hakkını da düşünmelidir.

Merhamet ve Kolaylık

Ticaret ahlakı, yalnızca dürüst olmakla sınırlı değildir. Müşteriye karşı güler yüzlü olmak, ihtiyaç sahibine kolaylık sağlamak, borçluya mühlet vermek ve gerektiğinde fedakârlık etmek de güzel ahlakın bir parçasıdır.

Peygamber Efendimiz (s.a.v.), alım satımında ve insanlarla olan ilişkilerinde kolaylık gösteren kimselere Allah’ın rahmetini müjdelemiştir. Bu anlayış, ticareti sadece kazanç kapısı değil, aynı zamanda iyilik ve hizmet vesilesi hâline getirir.

Kanaat ve Şükür

Ticaret insanı zengin edebilir; fakat zenginlik, insanın ahlakını belirlememelidir. Kanaat sahibi olan tüccar, daha çok kazanmak için haram yollara başvurmaz. Şükreden insan ise kazancını ailesiyle, ihtiyaç sahipleriyle ve toplumla paylaşmayı bilir.

Malın çokluğu değil, kazancın helal ve bereketli olması asıl zenginliktir. Bu nedenle ticaret yapan kimse, kazancının hesabını yaptığı kadar vicdanının ve ahlakının hesabını da yapmalıdır.

Ticaret ahlakı; dürüstlük, adalet, güven, merhamet ve helal kazanç üzerine kuruludur. Bir esnafın dükkânı, yalnızca mal sattığı bir yer değil, aynı zamanda ahlakını gösterdiği bir mekândır. Bir tüccarın gerçek başarısı, kazandığı paranın yanında kazandığı güven ve bıraktığı güzel izdir.

Unutulmamalıdır ki ticarette bereket, yalnızca çok satmakla değil; doğru satmak, helal kazanmak ve kul hakkından sakınmakla elde edilir. Helal kazanç peşinde koşan her insan, hem dünyada huzur bulur hem de ahiretini güzelleştirecek bir emek ortaya koyar.

Ticaretin olmazsa olmazı ahlaktır. Malını işini kaybet ama İnsanlığını ve itibarını kaybetmemek için ahlakını kaybetme..

Selam ve dua ile..

Hacı Arıcı