0

BEĞENDİM

ABONE OL

News

0

Türkiye’nin 608 milyar dolarlık imalat sektöründe yapay zekâ kullanımı hızla yaygınlaşıyor. Uzmanlara göre yapay zekâyı erken benimseyen üreticiler üretim ve çalışan verimliliğinde çift haneli artış sağlarken, plansız duruş ve enerji tüketiminde de önemli düşüşler elde ediyor. Ancak yapay zekânın pilot uygulamalardan geniş ölçekli üretime taşınmasının önündeki en büyük engelin teknoloji değil, veri yönetişimi olduğu belirtiliyor.

Türkiye’nin 608 milyar dolarlık imalat sektöründe yapay zekânın üretim süreçlerindeki rolü giderek artarken, teknolojiye erken yatırım yapan şirketler verimlilik, maliyet ve kalite alanlarında ölçülebilir kazanımlar elde ediyor. Uzmanlar, yapay zekâ temelli üretimin Türkiye sanayisinin rekabet gücünü önemli ölçüde artırabileceğine dikkat çekiyor.

Üretim süreçlerinin en başından itibaren yapay zekâ sistemleri etrafında tasarlandığı “AI-native production” (yapay zekâ temelli üretim) yaklaşımı da Türkiye sanayisinde şekillenmeye başlıyor. Dünya Bankası verilerine göre imalat sanayisi, Türkiye’nin gayrisafi yurt içi hasılasının yaklaşık beşte birini oluşturuyor.

Yapay zekâyı erken kullananlarda verimlilik artışı

Türkiye’nin endüstriyel dönüşüm ve yetkinlik geliştirme merkezi MEXT, kendi yapay zekâ olgunluk metodolojisi AIxplore ile 200’den fazla Türk üreticiyi değerlendirdi. Çalışma, fabrikalar ve sektörler arasında yapay zekâ olgunluk seviyelerinin farklılık gösterdiğini, ancak Türkiye’nin bu alanda hızlı ilerleme kaydettiğini ortaya koydu.

9-10 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul Fuar Merkezi’nde ilk kez düzenlenecek GITEX Ai Türkiye etkinliğinde konuşacak uzmanlardan MEXT Genel Müdürü Efe Erdem, yapay zekâ temelli üretime erken geçen şirketlerin elde ettiği kazanımların giderek daha ölçülebilir hale geldiğini belirtti.

Erdem’in verdiği bilgilere göre bu şirketlerde üretim çıktıları yüzde 10-20, çalışan verimliliği yüzde 7-20 artarken, plansız duruş süreleri yüzde 10-30, enerji tüketimi ise yüzde 5-15 azalıyor.

Erdem, Türkiye’de yapay zekâdan en büyük kazanımın teknolojinin bağımsız bir deneme olarak kalması yerine temel iş süreçlerinin parçası haline gelmesiyle elde edildiğini ifade etti.

Yapay zekânın üretim sahasının ötesinde de değer yarattığını belirten Erdem, bir projede daha önce günler süren teklif hazırlama sürecinin agentic AI çözümüyle dakikalara indirildiğini, bunun yanında fiyatlandırma doğruluğu ve müşterilere yanıt verme hızının da arttığını aktardı.

Arçelik’in Eskişehir fabrikasından dikkat çeken sonuçlar

GITEX Ai Türkiye kapsamında düzenlenecek “The Intelligent Factory” oturumunda konuşacak Ürdün Amman Sanayi Odası İnovasyon ve Dijital Dönüşüm Direktörü Lina Hushki de Türkiye’de yapay zekânın erken kullanımının somut sonuçlar ortaya koyduğunu belirtti.

Hushki, Dünya Ekonomik Forumu tarafından ileri dijital teknolojileri başarıyla kullanan fabrikalara verilen Lighthouse statüsüne sahip Arçelik’in Eskişehir fabrikasında yapay zekâ destekli kararlarla müşteri şikâyetlerinde yüzde 20 azalma, kapasitede yüzde 43 artış ve dönüşüm maliyetlerinde yüzde 17 düşüş raporlandığını söyledi.

Ancak Hushki, dünya genelinde yüz binlerce fabrika bulunmasına rağmen yalnızca 238 tesisin Lighthouse olarak seçildiğine dikkat çekerek, bu sonuçların genel eğilimi gösteren bir referans olarak değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Gerçek engel teknoloji değil, veri altyapısı

Türkiye’de yapay zekâ temelli üretim hatlarına geçiş hız kazanırken, şirketlerin karşılaştığı temel sorunların başında veri altyapısı ve yönetişim geliyor.

GITEX Ai Türkiye kapsamında gerçekleştirilecek “Beyond the AI Factory — What Is the Next Industrial Advantage?” başlıklı oturumda Türkiye’nin üretimdeki yapay zekâ olgunluk açığını değerlendirecek olan Efe Erdem, üreticilerin en büyük hatalarından birinin sağlam bir altyapı oluşturmadan yapay zekâ uygulamalarını hızlı şekilde ölçeklendirmeye çalışmak olduğunu söyledi.

Erdem’e göre tek bir süreçte ölçülebilir iş değeri ortaya koymadan çok sayıda yapay zekâ pilotu başlatmak, şirketlerin dönüşüm süreçlerini zorlaştırıyor. Yapay zekânın ölçeklendirilmesinin yalnızca daha fazla model devreye almak anlamına gelmediğini belirten Erdem, hem IT hem de OT ortamlarında güvenilir veriye, standartlaştırılmış süreçlere ve güçlü bir yönetişim yapısına ihtiyaç olduğunu ifade etti.

Otomotiv ve beyaz eşya sektörü öne çıkıyor

Erdem, otomotiv sektörünün makine görüşü ve kestirimci bakım uygulamalarının etkisiyle Türkiye’de yapay zekâ benimseme sürecine öncülük ettiğini belirtti.

Beyaz eşya ve elektronik üreticilerinin de güçlü ihracat yapıları ve küresel pazarlardaki deneyimleri sayesinde hızlı ilerlediğini kaydeden Erdem, dijital rekabet gücü, kalite ve operasyonel mükemmelliğin bu sektörlerde şirketleri birbirinden ayıran temel unsurlar arasında yer aldığını söyledi.

Türkiye-Ürdün arasında yapay zekâ iş birliği fırsatı

Ürdün Amman Sanayi Odası İnovasyon ve Dijital Dönüşüm Direktörü Lina Hushki, GITEX Ai Türkiye kapsamında düzenlenecek “The Intelligent Factory — From Industry 4.0 Pilots to AI-Native Production” panelinde bölgesel bir perspektif sunacak.

Hushki, Türkiye’nin model fabrika ağının yapay zekâ ve ileri üretim teknolojilerini daha küçük ölçekte hayata geçirmek isteyen ülkeler için örnek oluşturduğunu belirtti.

Türkiye ve Ürdün arasında sanayi iş birliği açısından kestirimci bakım, görüntü tabanlı kalite kontrol, enerji optimizasyonu, üretim planlaması ve dijital bilgi sistemlerini öne çıkaran Hushki, iki ülkenin farklı güçlü yönlerinin ortak projelerle bir araya getirilebileceğini ifade etti.

Hushki, Türk şirketlerinin üretim ölçeği, mühendislik uzmanlığı ve teknoloji sağlayıcılarıyla öne çıktığını; Ürdünlü şirketlerin ise hızlı uygulama ve test imkânı ile bölgesel pazarlara erişim avantajı sunduğunu belirtti.

GITEX Ai Türkiye küresel teknoloji ekosistemini İstanbul’da buluşturacak

9-10 Eylül 2026 tarihlerinde İstanbul Fuar Merkezi’nde ilk kez gerçekleştirilecek GITEX Ai Türkiye, Türkiye ve Avrasya’nın yapay zekâ ekosistemini küresel teknoloji ve yatırım dünyasıyla buluşturacak.

İki günlük etkinlikte 300’ün üzerinde şirket ve startup, 100 küresel konuşmacı ve 100’ü aşkın yatırımcının yer alması bekleniyor. Etkinlikte Google Cloud, HPE & NVIDIA, AWS, ASUS, Dell Technologies, Huawei, SAP, Schneider Electric ve TrendAI gibi küresel teknoloji şirketlerinin yanı sıra Trendyol, Andevos ve Halkbank gibi bölgesel şirketler de yer alacak.

GITEX Ai Türkiye, Türkiye Cumhuriyeti Cumhurbaşkanlığı Yatırım ve Finans Ofisi (Invest in Türkiye) tarafından, Türkiye Cumhuriyeti Sanayi ve Teknoloji Bakanlığı’nın stratejik ortaklığında gerçekleştirilecek. Etkinlik, dünyanın en büyük teknoloji, yapay zekâ ve yatırım etkinlik ağı GITEX’in desteği ve inD organizasyonuyla hayata geçirilecek.